Tokom zime voćnjak izgleda mirno, ali ispod snežnog pokrivača život vri punom snagom. Dok voćke miruju, štetočine u voćnjaku tokom zime postaju aktivnije nego što se misli. U toplijim džepovima zemljišta, ispod trave, u pukotinama kore i oko korenovog vrata krije se čitava vojska glodara i insekata koji strpljivo čekaju svoju priliku.
Najveća opasnost je u tome što štete napravljene zimi postaju vidljive tek u proleće, kada je kasno za sanaciju. Zato je praćenje zimskih štetočina obavezna zimska mera.
Štetočine koje se javljaju svake godine
Voluharice su najaktivnije kada sneg prekrije voćnjak. Ispod snega nastaje toplo i vlažno okruženje, idealno za njihova podzemna kretanja. One grickaju koru mladih stabala u nivou zemljišta, često praveći potpun prsten, što dovodi do sušenja voćke na proleće.
Kako prepoznati prisustvo voluharica:
- prave male rupe prečnika 3–4 cm.
- tuneli su vidljivi kada se sneg otopi.
- oguljena viri kora tik iznad zemljišta.
Efikasne mere zaštite:
- gaženje snega oko stabala da se uruše tuneli
- cevčice sa mamcima postaviti na rubu voćnjaka
- ukanjanje korova i žbunja krajem jeseni
- zaštitne mreže postaviti oko stabla u visini do 40 cm.
Štetočine u voćnjaku tokom zime zečevi i srne kao sezonski neprijatelji
U nedostatku hrane, divljač lako ulazi u voćnjak i gricka koru i grančice. Kada se jednom naviknu na izvor hrane, vraćaju se redovno. Međutim, postoji način da se voćke odbrane. Prvo i osnovno, kod koncepta integralne proizvodnje, ceo voćnjak mora da bude ograđen. Ograda između ostalog ima funkciju da sprečava ulazak životinja i direktno štiti zasad voća. Ukoliko se radi o manjim voćnjacima koji nemaju ogradu, tada se zaštita sprovodi na drugačiji način.
Zaštita od divljači:
- postavljanje mreže oko stabala.
- postaviti mirisne repelente na bazi ovčje masti ili biljnih ulja.
- ograde visine najmanje 1,5 m.
- negovati ptice grabljivice koji su prirodni neprijatelji i tamane glodare
Prezimljujući insekti u kori i opalom lišću
Mnogi insekti prezimljavaju na voćkama i oko njih. Dok vlasnik misli da je sve smrznuto, jaja i larve su uredno smešteni u pukotinama kore, ispod opalog lišća i u vrhovima letorasta.
Najčešći prezimljujući insekti su: jabukin smotavac, kruškina buva, lisne vaši,crveni pauk i štitaste vaši.
Mere suzbijanja tokom zime:
- zimsko prskanje bakarnim preparatima početkom i krajem zime.
- sakupljanje, iznošenje i spaljivanje opalog lišća.
- pažljivo struganje stare kore s debla pri čemu se sklanjaju jajna legla a i otkrivaju mesta gde su se sakrile štetočine radi prezimljavanja. Otkrivanjem, omogućava se njihovo izmrzavanje.
- premazivanje ranjenih mesta zaštitnim voskom.
- obavezno zimsko prskanje nekim od insekticida za tu namenu
Zašto je važan zimski pregled voćnjaka?
Kada nastupi kratko zatopljenje, to je idealan trenutak da se obiđe voćnjak. Vizuelni pregled otkrivaju se oštećenja na vreme:
Na šta obratiti pažnju:
- oguljena kora pri dnu stabla
- tragovi zuba
- pukotine u zoni korenovog vrata
- izmet voluharica oko rupa
- tragovi divljači oko voćnjaka
Redovni pregledi omogućavaju brzu reakciju, smanjuju gubitke i održavaju voćnjak bezbednim do proleća.
